HIJ WAS ER.

Er zijn van die momenten in het leven die je nooit meer vergeet, momenten waarin alles even stil lijkt te staan en waarin liefde en verdriet tegelijkertijd kunnen bestaan.

Als geboortefotograaf kom ik op de meest kwetsbare momenten binnen. Meestal om het begin van een nieuw leven vast te leggen. De eerste blik, de eerste aanraking, de eerste keer dat ouders hun kindje ontmoeten.

Maar soms loopt een verhaal anders dan iedereen had gehoopt.

Ik deel dit verhaal met toestemming van de ouders. Niet om het verdriet groter te maken, maar omdat ook deze momenten bestaan. Omdat ook deze kindjes onderdeel zijn van een gezin. Omdat ook deze liefde het verdient om gezien en herinnerd te worden.

Mijn tas stond klaar, kaartjes leeg, accu's vol, camera's ready to go en ik zou vanaf de volgende dag bereikbaar zijn voor het moment dat hun kindje zich zou aankondigen.

Maar soms bepaalt een kindje zelf wanneer het tijd is. Die dinsdagochtend zag ik een bericht binnenkomen in mijn mail. De vliezen waren gebroken, vanaf dat moment hielden we contact. In afwachting wat de dag zou brengen. De weeën kwamen langzaam op gang en hoewel er nog geen reden was om direct richting ziekenhuis te gaan, bleef ik natuurlijk met een half oog op mijn telefoon kijken.

Later die avond krijg ik bericht dat ze richting het ziekenhuis gaan. Bij aankomst blijkt er nog maar weinig ontsluiting te zijn. Er wordt besloten om de nacht af te wachten en de volgende controle later te doen.

Ik ga bewust beneden op de bank liggen en probeer nog wat slaap mee te pakken, maar echt slapen lukt natuurlijk niet helemaal. Mijn hoofd draait overuren. Niet alleen omdat ik wacht op een telefoontje, maar ook omdat ik weet dat het soms ineens heel snel kan gaan.

De volgende ochtend check ik opnieuw even in. De nacht is zwaar geweest. De weeën zijn intens en ondanks alle inspanning is er nog weinig vooruitgang. Er is uiteindelijk gekozen voor een ruggenprik, zodat er weer wat rust kan komen.

Terwijl ik mijn eigen kinderen naar school breng, blijf ik ondertussen mijn telefoon in de gaten houden. Niet veel later komt er opnieuw een update: er is meer ontsluiting, maar het kindje reageert niet helemaal lekker op de weeënopwekkers.

Er wordt voorzichtig gesproken over verschillende scenario’s. Een keizersnede is nog geen zekerheid, maar het is wel iets waar al even over gesproken wordt.

• 

• 

Ik stap in de auto richting het ziekenhuis. Ik merk dat ik spanning voel, maar tegelijkertijd is er ook een soort rust. Dit was niet mijn eerste geboorte als fotograaf en inmiddels weet ik beter wat ik kan verwachten.

Toch blijft iedere geboorte anders. Iedere ruimte, ieder gezin en ieder verhaal brengt zijn eigen gevoel met zich mee.

De ouders verblijven op de verloskamer waar ik een paar jaar eerder mijn jongste zoontje kreeg. Een ruimte waar voor mij fijne herinneringen liggen, maar waar ik vandaag binnenstap om een hun verhaal vast te leggen.

Op de gang kom ik de vader tegen, die net een kop koffie gaat halen. Ik loop de kamer binnen en tref een rustige ruimte aan. De moeder ligt in bed, ziet mij en meteen beginnen we te praten over de afgelopen nacht.

Over hoe haar vliezen waren gebroken. Over hoe vreemd het voelt dat het vruchtwater blijft doorlopen. Over de intensiteit van de rugweeën en hoe fijn het warme water van het bevalbad was geweest. Over de steun die ze van elkaar hadden gehad tijdens die lange uren.

Ondanks de vermoeidheid hangt er nog steeds verwachting in de kamer. Dit is nog altijd het moment waarop ze wachten op hun kindje.

Rond het middaguur volgt er opnieuw een controle. De weeënopwekkers zijn inmiddels weer gestart en er is voorzichtig hoop op vooruitgang. Toch blijkt de ontsluiting nog hetzelfde als eerder die ochtend.

Ik merk dat ik begin te twijfelen. Blijf ik wachten of ga ik eerst even naar huis? Ik ben inmiddels al een aantal uur aanwezig en heb nog maar weinig beelden gemaakt. Tegelijkertijd voelt het ook niet goed om zomaar te vertrekken. Samen bespreken we de mogelijkheden en uiteindelijk besluit ik te blijven.

Ik haal even iets te eten en stuur thuis een korte update. Daarna begint het wachten.

We praten over van alles. Over kinderen, opvoeding en hoe bijzonder, maar soms ook overweldigend, het ouderschap kan zijn. Over dingen die niemand je vooraf vertelt. Over reizen, het kamertje dat klaarstaat, het geboortekaartje en alle dromen die bij een kindje horen.

Ondertussen komen er regelmatig verpleegkundigen binnen. Er wordt gevraagd hoe het gaat, er wordt gekeken hoe het kindje reageert en de weeënopwekkers of een houding worden waar nodig aangepast.

Aan het einde van de middag volgt opnieuw een controle. De ontsluiting is inmiddels iets gevorderd, maar nog niet zoveel als gehoopt. De weeënopwekkers worden verder verhoogd en er wordt opnieuw afgewacht.

Ik besluit nog even de kamer uit te gaan om iets te eten. In mijn hoofd maak ik een kleine berekening: misschien zijn we vanavond wel zover.

Bij de volgende controle blijkt dat er helaas geen verdere vordering is.

De ontsluiting is nog steeds hetzelfde gebleven, ondanks de tijd die gegeven is en het verhogen van de weeënopwekkers.

De verloskundige geeft aan dat ze wil overleggen met de gynaecoloog. Niet veel later komt hij, een lieve vriendelijke kale man, de kamer binnen en na overleg en onderzoek wordt duidelijk dat een keizersnede de meest verstandige optie is.

Voor de ouders is dit een moment waarop zij even de tijd nodig hebben om te schakelen.

De wens was om thuis te bevallen. Daarna werd het een poliklinische bevalling. Vervolgens werd er alles aan gedaan om zo min mogelijk medische ingrepen nodig te hebben. En nu staan ze ineens op het punt van een operatie.

De verloskundige neemt de tijd om alles uit te leggen en alle vragen te beantwoorden. Ze vertelt dat er op de operatiekamer altijd een kinderarts aanwezig is, omdat kindjes die via een keizersnede geboren worden soms extra hulp nodig hebben bij de overgang van de warme, veilige omgeving in de buik naar de buitenwereld.

Er is verdriet, teleurstelling en spanning. Omdat het beeld dat je maandenlang voor ogen hebt soms ineens moet veranderen, tegelijkertijd is er ook vertrouwen. Vertrouwen in het team om hen heen en in het feit dat dit op dat moment de beste keuze is voor hun kindje.

Terwijl de voorbereidingen voor de keizersnede worden getroffen, bespreken we samen de mogelijkheden. Als ik niet mee mag naar de operatiekamer, zal ik hen op de recovery weer opwachten en de eerste momenten met hun kindje daar vastleggen.

Natuurlijk hoop ik stiekem heel erg dat ik mee mag. Dan komt het antwoord waar ik stiekem op hoopte: ik mag mee naar de operatiekamer.

Een gevoel van opluchting en spanning tegelijk. Het is uitzonderlijk dat je als fotograaf welkom bent op een OK zonder de juiste certificatie. En juist om die reden wil ik zo graag laten zien dat ik dit kan, het verhaal van dit gezin vastleggen.

Samen met de verpleegkundige die mij begeleidt, gaan we richting de OK. Ik herken haar van een eerdere geboorte en haar rustige energie stelt me direct gerust.

Bij aankomst vraagt de anesthesist of ik gecertificeerd ben. Ik geef eerlijk aan dat dit niet het geval is, maar dat mijn aanwezigheid besproken en goedgekeurd is. Aan zijn reactie merk ik dat dit bij hem niet helemaal bekent was.

Ik laat het langs me heen glijden

. Op dat moment is mijn focus maar op één ding gericht: rustig blijven, de regels volgen en er zijn voor dit gezin.

We trekken de blauwe pakken aan en maken ons klaar om naar de operatiekamer te gaan. Terwijl wij ons voorbereiden, wordt moeder al naar de OK gebracht om verder voorbereid te worden.

Het gaat allemaal sneller dan ik had verwacht. Geen uitgebreid afscheid, geen rustig moment samen, maar vooral doorgaan met wat er moet gebeuren.

Eenmaal bij de OK staan we achter een deur waar we door een klein raampje zicht hebben op de opertatie ruimte. Ik zie moeder al op de operatietafel liggen en haar buik is voorbereid voor de keizersnede.

De verpleegkundige neemt rustig de tijd om ons uit te leggen waar we mogen staan en wat we kunnen verwachten. Ze wijst mij op de klok die ik eventueel kan gebruiken voor het geboortemoment en vertelt dat het kan gebeuren dat mensen wat kortaf kunnen reageren.

Ik voel de spanning in mijn lichaam. Het pak is warm, het mondkapje voelt benauwend en ik merk dat ik even moet zoeken naar mijn ademhaling. Ik besluit mij volledig te richten op mijn taak: kijken, voelen wat er gebeurt en de momenten vastleggen die belangrijk zijn.

• 

• 

• 

• 

• 

• 

• 
• 
• 
• 
• 
• 

Bij binnenkomst loopt de vader direct naar moeder toe. Ik zoek mijn plek in de ruimte en probeer overzicht te houden. De sfeer in de OK is rustig. Iedereen lijkt precies te weten wat zijn of haar rol is. Er wordt overlegd, handelingen worden benoemd en ondertussen gaat alles verder zoals verwacht.

Dan wordt hun kindje geboren. Een klein jongetje komt ter wereld. Een moment waar maanden naar is uitgekeken. Ik zie hoe hij aan zijn ouders wordt gepresenteerd en hoe er wordt gekeken naar wie dit kleine mensje is.

Er zijn nog gewone, eerste momenten waarbij de ouders het geslacht van hun kindje ontdekken en hem voor de eerste keer door het scherm zien. Het kindje komt bij de zorgverleners terecht en er is contact. Zijn vader mag zelfs zijn handje vasthouden.

En dan verandert de sfeer. Niet ineens, maar stap voor stap. Er komen meer mensen bij, de aandacht verschuift en iedereen wordt nog meer gefocust.

Ik merk dat ik mijn camera laat zakken. Niet omdat ik niet wil vastleggen wat er gebeurt, maar omdat ik weet dat er op dat moment andere prioriteiten zijn. Er zijn protocollen, er zijn mensen die handelen en met respect voor deze situatie wacht ik af. Ik sta aan de grond genageld.

Het voelt het alsof de tijd vertraagt, alsof je in een film zit waarin alles om je heen doorgaat, maar je zelf in een soort vertraging terechtkomt.

Ik zie mensen handelen vanuit kennis en ervaring, zonder paniek maar met een hyperfocus. Ik zie hoeveel inzet er is. Ik zie een arts binnenkomen die in alle haast zijn pak heeft aangetrokken en waarbij de slierten bij zijn enkels nog los hangen. Een klein menselijk detail midden in een situatie waarin iedereen alles geeft.

Langzaam dringt tot mij door dat dit niet het verloop is waar iedereen op had gehoopt.

De tijd lijkt stil te staan en tegelijkertijd voorbij te vliegen. Ik probeer de klok te volgen, maar merk dat ik deze niet kan zien vanaf deze plek in de OK. Er komt een moment waarop de ouders te horen krijgen dat het niet goed gaat met hun kindje. Dat er zorgen zijn, dat iedereen er alles aan doet, maar dat de situatie ernstig is.

De hoop blijft nog even bestaan. Misschien komt er toch nog een verandering. Misschien komt er toch nog een moment waarop alles anders loopt. Maar dat moment komt niet.

Het nieuws dat geen enkele ouder ooit wil horen wordt uitgesproken.

De emoties die op dat moment loskomen zijn bijna niet te bevatten. Dit was niet het verhaal dat zij voor ogen hadden toen zij naar het ziekenhuis kwamen. Dit was niet het moment waar zij maanden naartoe hadden geleefd.

En toch is er dan dat ene moment. Niet zoals ze het hadden voorgesteld. Niet op de manier waar ze maandenlang van hadden gedroomd. Maar wel als zijn ouders. Met alle liefde die er vanaf het eerste moment al was.

Ik vraag aan één van de medewerkers of het goed is dat ik verder ga met fotograferen. Want ik ben hier met een taak en wil zorgvuldig omgaan met hoe ik deze uitdraag. Ze geeft aan dat dit goed is.

En ondanks alles is dit het eerste moment waarop zij hun kindje vasthouden. Het eerste moment waarop zij hem echt bij zich hebben. Dit moment verdient het om bewaard te blijven.

Ik pak mijn camera weer op. Ik schiet wat beelden, het dringt nog niet helemaal tot me door. Ik kijk op en zie dat iedereen die aanwezig was vanavond in deze OK geraakt is. Deze gedeelde emotie verbind, hoe gek dat misschien ook klinkt.

Daar ligt hij dan. Een klein jongetje met een fijn gezichtje, krullende haartjes en kleine vingers. Een kindje dat zo gewenst was. Een kindje waar maandenlang naar uitgekeken was.

Ik leg de details vast. Zijn handjes, zijn gezicht, de manier waarop zijn moeder hem vasthoudt. De liefde waarmee ze naar hem kijkt.

Het verdriet is overal aanwezig, maar tegelijkertijd is er ook zoveel liefde. Een liefde die niet verdwijnt omdat het anders loopt dan gehoopt. Ik zie hoe ze zijn handjes vasthoudt, over zijn haartjes strijkt en hem bekijkt. Ik zie zijn vader naast haar zitten, gebroken en stil.

En dan voel ik de tranen over mijn eigen gezicht lopen. Ik hoor mezelf meerdere keren mijn neus ophalen en ik geloof dat ik me er zelfs nog voor verontschuldig.

Maar ik blijf fotograferen, want dat is de reden dat ik hier ben.

Om voor hen vast te leggen dat hij er was. Dat hij geliefd is. Dat hij onderdeel is van hun gezin.

• 

• 

• 

• 

• 

• 

• 

Niet veel later komen de ouders van beide kanten binnen.

En misschien is dat wel één van de meest kwetsbare momenten om te zien. Want op het moment dat zij binnen stappen worden deze nieuwe ouders zelf weer het kind. Je zoekt troost bij de mensen die jou ooit vasthielden. De kamer vult zich met liefde, verdriet en ongeloof.

Opa’s en oma’s ontmoeten hun kleinkind. Ze kijken naar hem, maken foto’s, zeggen hoe mooi hij is en proberen tegelijkertijd te bevatten dat dit niet het bezoek is waar ze maandenlang naar hadden uitgekeken.

Ik maak foto’s van de momenten die volgen. Van hun kindje die wordt aangekleed, van zijn vader die zijn sokjes aantrekt. Van de kleine handelingen die zo vanzelfsprekend lijken, maar die nu zoveel betekenis krijgen.

Wanneer zijn moeder breekt en hem weer terug wil hebben, krijgt ze hem opnieuw in haar armen. Hij hoort op dit moment nog even bij haar.

Ook de andere familieleden krijgen de mogelijkheid om hem vast te houden. Iedereen verwerkt dit op zijn eigen manier. Iedereen neemt op zijn eigen manier afscheid van dit kleine jongetje dat zo welkom was.

Ik merk dat het maken van de foto’s op sommige momenten bijna tegenstrijdig voelt. Het is een verdrietig moment, maar tegelijkertijd weet ik hoe belangrijk deze beelden later kunnen zijn. Ik vraag welke beelden zij graag nog zouden willen hebben. Een foto van hen samen, met zijn drieën.

Twee ouders met hun kindje. De liefde tussen hen is voelbaar.

Dit kindje waar ze maanden naar hadden uitgekeken. Waar ze over hadden gedroomd. Waar al een kamertje voor klaarstond en waar al zoveel liefde voor was voordat hij er überhaupt was.

Een kindje dat zo ontzettend welkom was.

Ik maak nog de laatste beelden.

Wanneer ik mijn camera bijna heb opgeborgen, wordt er nog gevraagd of ik nog wat foto’s van hem wil maken. Van hun kindje alleen, van zijn kleine details, van wie hij was.Ik pak hem er nog één keer bij.

Omdat dit de beelden zijn die later herinneren aan hoe mooi hij was. Hoe compleet hij was. Hoe geliefd hij was. Dan pak ik mijn spullen in en maak ik mij klaar om te vertrekken.

Ik neem afscheid van zijn ouders en wens hen alle kracht toe voor de periode die voor hen ligt.

Op de gang kom ik de verpleegkundigen nog tegen. We praten nog even na en heb nog steeds moeite om te bevatten wat er die avond is gebeurt.

Ik loop het ziekenhuis uit.

Dezelfde gangen waar ik eerder liep na andere geboortes voelen ineens anders. De plek waar ik normaal met een gevoel van verwondering en blijdschap naar buiten loop, voelt nu stil en zwaar.

Ik loop nog even naar buiten en zie de ouders en familie verderop. Ik had ergens gehoopt dat onze wegen elkaar niet meer zouden kruisen, maar bij de parkeerautomaat zien we elkaar nog één keer.

We wensen elkaar nogmaals sterkte.

In de auto naar huis zet ik een podcast aan, maar ik krijg nauwelijks mee wat er gezegd wordt. Mijn gedachten zijn ergens anders. Ik denk aan de ouders. Aan het moment dat zij straks naar huis rijden. Naar een huis dat helemaal klaar was voor een kindje. Een huis waar een kamertje wacht, maar waar het stil zal blijven. Eenmaal thuis laat ik de hond nog uit. Want ondanks alles wat er die dag gebeurd is, herinner ik dat mijn man mij nog een berichtje had gestuurd met de vraag of ik dit wilde doen. Ik kijk omhoog naar de sterren en de wereld lijkt even stil te staan, er is vandaag een nieuw sterretje bijgekomen.

Ik loop naar boven en maak mijn man wakker. Ik krijg nauwelijks woorden uit mijn mond. Ik kan alleen maar zeggen dat het niet goed is gegaan.

En dan breek ik, zoals dat alleen kan bij degene waar je je het meest veilig voelt.

Die nacht slaap ik nauwelijks. Zodra ik mijn ogen sluit, zie ik flarden van de dag voorbij komen. De operatiekamer. De stilte. De gezichten. De woorden die uitgesproken werden. Maar ook de vragen.

Heb ik genoeg vastgelegd? Zijn mijn beelden scherp? Heb ik de momenten gevangen die later van onschatbare waarde zullen zijn?

De volgende ochtend gaat het gewone leven weer door. Mijn kinderen moeten naar school, de hond moet naar buiten en thuis draait alles weer door zoals altijd. En juist dat contrast voelt vreemd.

De wereld staat niet stil, terwijl die van dit gezin volledig is veranderd.

In de dagen die volgen bewerk ik de reportage met meer aandacht dan ooit. Niet omdat de foto’s technisch perfect moeten zijn, maar omdat ik voel hoeveel betekenis ze gaan krijgen. Niet om steeds terug te kijken naar het verdriet. Maar om te kunnen blijven kijken naar hun zoon, naar hoe welkom hij was, naar hoeveel liefde er vanaf het eerste moment al voor hem was.

Geboortefotografie gaat vaak over nieuw leven, eerste blikken en kleine handjes die voor het eerst worden vastgehouden. Soms loopt een geboorte anders dan gehoopt. Juist dan kunnen foto’s van onschatbare waarde zijn. Niet omdat ze het verdriet wegnemen. Maar omdat ze helpen herinneren aan wat er wél was.

Aan een kindje dat welkom was. Aan liefde die nooit meer verdwijnt.

Een bijzondere dankjewel aan de ouders van Loan dat ik hun verhaal hier mocht delen.